Workshop Pinhole Fotografie

Tegenwoordig kunnen we met onze smartphones in korte tijd zoveel foto’s maken als we willen. We denken er vaak niet eens bij na. Er zit er altijd wel eentje tussen die lukt. Zeker als we ook nog zo’n handig filter gebruiken om de foto nét iets mooier te maken. Ooit ging dat heel anders. Hoe zag de fotografie eruit voor het digitale tijdperk, waar we nu allemaal zo aan gewend zijn? Met pinhole fotografie – een techniek die gebaseerd is op de camera obscura – maken leerlingen kennis met de wereld van de analoge fotografie.

Werkelijkheid vastleggen

Bij een pinhole camera gaat het licht door een heel klein buisje van pvc, waarmee fotopapier wordt belicht. De voorloper van de pinhole camera is de camera obscura, die al in vroeger tijden door kunstenaars als Leonardo da Vinci werd gebruikt om de werkelijkheid beter vast te kunnen leggen.

Basisbeginselen van fotografie

Hoe werkt licht? Welke kaders kies je? En wat is het effect daarvan op het beeld dat je wilt creëren? Juist in deze tijd waarin de snelle digitale fotografie zo prominent aanwezig is, is het waardevol om leerlingen in contact te brengen met de basisbeginselen van analoge fotografie. Met een pinhole camera kun je spelen met onder meer lichtinval, scherpte en belichtingstijd.

Aandachtig kijken en keuzes maken

Ook komen in analoge fotografie techniek, kunst en het echte ambachtelijke werk samen: van het meten van het licht tot het ontwikkelen van foto’s in een doka (donkere kamer). In de doka wordt zichtbaar wat het resultaat is van aandachtig kijken, onderzoeken en keuzes maken. Is de foto zó geworden als je vooraf voor ogen had? Het is en blijft een magisch moment als de afbeelding op het fotopapier, ondergedompeld in het vloeistofbad, langzaam tevoorschijn komt.

Analoge uitdaging

Door aan de slag te gaan met een pinhole camera en goed na te denken over de foto’s die ze daarmee willen maken, verwerven leerlingen inzicht in wat fotografie is. Als je niet meer dan drie foto’s kunt maken, is dat een heel ander proces dan wanneer je er dertig of misschien wel driehonderd kunt maken, zoals met een smartphone. Met de workshop Pinhole Fotografie gaan leerlingen deze analoge uitdaging aan!